Musika ibilbidea Wong Kar-wairekin

Pandemia betean, zineklubak online bidea erabili behar izan zuenean (2020/apirila-ekaina), sublimatu egin ginen berriro Fa yeung nin wa / Deseando amar (2000) lanarekin. 20 urte hauetan Wong Kar-waik ez duela indarrik edo emoziorik galdu baieztatzen dugu (2001eko urrian Fasen proiektatu zen) eta bere osagai guztiak pil-pilean mantentzen ditu. Asko dira aipatu beharreko elementuak: euria, eskailerak, gastronomia, lanparak, zenbakiak, … ‘bere esentziari’ sentimendu-emozioa gehitu beharreko xehetasun ugari, bere argi, kolore, jantzi, argiztapen, ekintza, soinu edo musikarekin, batean geldituko naiz: kantua (edo konposizioa), film bakoitza ikustean inguratzen zaituen Kar-wai maisuaren mundu musikal horren barruan. Beraz, ibilbide musikal harrigarri batean murgilduko gara, ausazko ibilbide pertsonal batean (bakoitzak berea izango du, eta guztiek plazer hutsa).


Haurrak bezala sentitzen gara gozotegi batean sartzen. Zein aukeratu? (Infinituak dira konbinazioak, …busti egin behar dira)


"Erabiltzen dudan musika gehiena nonbait aurkitu dudan musika da. Hori dela eta, taxiak hartzea gustatzen zait, barruan musika jotzen duelako beti. Niretzat garrantzitsuena da zinematikoa izan behar duela. Ez dut musika bilatzen, musikak ni aurkitzen nau" zioen 2017ko urrian (Lyon), Lumière saria jasoz.


Fa yeung nin wa / Deseando amar (2000) hasiko gara, Hong Kong 1962 (EBren kolonia). Ezinezko maitasuna, …une jakin batean Nat King Coleren (1956), Quizás, quizás, quizás (Osvaldo Farrés. Cuba-1947) entzuten da, pantailan ikusten duguna azpimarratuz. Filma: Zoragarri hutsa! [1]


Bigarren geltokia: Chung Hing sam lam / Chungking Express (1994), Hong Kongen jarraitzen dugu, 1994 (1997ko Txinako itzuliaren atzerako kontaketa). Istorioa gurutzatuen zoramen bizia, non irauten duen California Dreamin', The Mamas & The Papas (USA-1966), amets egiteko eta zure ametsak lortzeko gonbita (beti betetzen ez badira ere). Filma: Ametsetako. [2]


Ekialdera edo mendebaldera Chun gwong tsa sit / Happy Togheter (1997), Argentinara iritsiko gara. Iguazuko ur-jauzietara joateko leit motiv horrekin maitasun suntsitzaile batera joan ginen, 'Ez zurekin, ez zu gabe'. Denbora bien zorion-maitasunetik hasi eta elkarbizitza jasanezineraino igarotzen da. Tango eta arrumakoen ondoren, Happy Togheter (Turtles. UK-1967) Danny Chungen ahotsean. Izan zitekeena eta izan ez zena, desio baten atzetik. Filma: hunkigarria. [3]


Beste geldialdi bat, Duo lou tian shi / Fallen Angels (1995), Hong Kongen. Bat egiten duten bi istorio. Soldatapeko hiltzaile bat eta bere bazkidea (inoiz ez datoz bat). Bestea, aitarekin bizi den lapur bat. Only You abestiarekin amaitzen den historia bizi batean agertzen diren desirak eta irrikak, Flying Picketsen a capella bertsioa (1984) (Yazoo. UK-1982). Itxaropena dago, antzar luma baten hegaldia bezala. Filma: hausnarketarako.


Hong Kong, Wong gok ka moon / As Tears Go By (1988, opera prima). Ez kasualitatez, izenburua Rollingek Marianne Faithfullentzat (1964) konposatutako izen bereko abesti batetik dator. Bere filmografiaren izaera musikala adierazten du. Horrela, bada, ‘isuritako malko gisa’ hasten da Wong Kar-wai mundua, maitatzeko malkoak, indarkeriazko, amorruzko eta heriotzazko malkoak, eta, batzuetan, pozezko malkoak. Take My Breath Away Sandy Lam (1987) abeslari hongkongdarra kantonez bertsioan entzungo dugu (Berlin. AEB-1986), berriz elkartzeko unea, lasaitasuna eta pasioa (Ngor lehengusina). Filma: Los orígenes [4]


Ibiltariak: A fei zing zyun / Days of Being Wild (1991) geltokia aldatu genuen Hong Kong eta Filipinen artean, 1960. Pasioak, xarmak eta desengainuak gurutzatzea. Eta, hala ere, Yuddyk bere ‘amaren’ falta sumatzen du, … Always in My Heart, Los Indios Tabajaras (1964) (E. Lecuona. Cuba-1942, Beti nire bihotzean) entzuten da, trenak emeki-emeki garraiatzen gaitu palmondoen artean. Agian amaren absentzia da maitatzeko eragozpena. Filma: Kar-wairen 'kaligrafiak' intentsitatea hartzen du. [5]


Beste geldialdi bat, 2046(2004), Hong Kongen, zenbakiekin jolasean, 'bihurtzen ez den etorkizuna' eta iragana. 2046 Maitatzea desiratzenen alokatutako gela zen, non lehentasuna eusteak zuen (pertsonaiena), baina orain ezohiko lehia piztuko da maitaleen artean. Edertasuna eta erotismoa, filmaren ezaugarriak. Adagio, Secret Gardenek interpretatua, David Agnewarekin (Secret Garden. IRL/Nor-1996) eta xaboi-ponpak bezala sentitzen gara flotatzen. Irudia, soinua eta istorioak konpasean doaz. Filma: berriro KWK-k harritutak utziko dizkigu, 2046gozamena!


Bideari jarraituz, Hong Kongen gelditu gara berriro, 60ko hamarkadan, Eros -Eskua- (2004), 40 minutu labur eta biziak. ‘Dama’ baten distira eta gainbehera, jostunak erakusten dion samurtasunarekin batera. Abesti bat entzuten da irratian, sexu-intziriak aldameneko gelan, eta Xiao Zhangek (jostuna) Miss Hua aurkezten du, ixiltasuna egiten da eta segundo batzuetan Peer Raben Ork.-ren [*] Concerto Alevta-k gure belarriak bereganatzen ditu. Filma: flotatzen jarraitzen dugu. [6]


Destino berria, My Blueberry Nights (2007) estazio berria, AEB. In itinere, ekialdetik mendebaldera, luzera eta zabalera (mundu horretakoa). Kale estuak atzean utzi eta errepidera joan ginen. Desamodioa argumentu, topaketa eta desadostasun gisa nagusitzen da, 'bideak' (istorioak) gurutzatuz. Une batez: Erniek mehatxu egin dio bere ohiari, taberna osoa harrituta. Otis Redding Try a Little Terderness (1966) (Val Rosing. USA-1932). Beti geratuko zaizkigu ahabiak. Filma: ekialdeko ukitua faltan botatzen dugu.


Azkenaurreko geltokia Yut doi jung si / The Grandmaster (2013), Foshan (Txina-hegoa) 1936… eta hurrengoak. Bigarren hurbilketa 'Wuxia'-ra, ohiko parametroetatik aldenduz. Pertsonaia bat (Ip Man), historia zati bat sotilki kontatzen duena, eta horrekin batera Txinako arte martzialen bilakaera. Filmaren irekieran, Shigeru Umebayasi [**] konposatzailearen Openig jotzen du Nathaniel Mechalyrekin (Frantzia. 1972), indarra, sendotasuna eta sonoritatea omenaldien eta historiaren kontakizun batean barneratzeko. Filma: ikusgarria!


Helmugara heltzen gara Dung che sai duk / Ashes of Time (Redux) (1994-2008). Txinako ipar-ekialdea, XVIII. M. Wong Kar-waik martxa aldaketa egiten du 'Wuxia'-ra hurbilduz. Ekoizpen konplexua eta korapilatsua, urte batzuk geroago 2. edizioa egitera eraman zuena. Amaiera emango diogu musika-ibilbide berezi horri, eta une pare batean geldituko gara, agian hitzez hitz WKWren zinema definituko dutenak. The rain star brings trouble Frankie Chan – Roel A. Garciak konposatua [***], Wu Tong (Beijing. 1973/flautak), zalantzarik gabe ekialdera garamatzaten soinuak, gatazken atarikoa izanik. Lasaitasuna iritsi da, Dream-en garaia, Yo-Yo Ma (Paris. 1955/Cello). Filma: une epiko eta berezia harrigarria! [7]


Beraz, begiak itxi eta entzuteko jolasa (ariketa) proba dezakegu: 'Agian, agian, agian', 'Kalifornia ametsa egiteko' 'elkarrekin zoriontsu' 'arnasa kentzen' eta 'beti nire bihotzean' eramateko 'adagio' erritmoan, 'Kontzertu alevta' eta 'samurtasun pixka bat' bete-betean. 'irekitzeko’ garaia da, 'euriaren izarrak arazoak ekartzen ditu', baina beti irauten du 'amets' batek. Hau da, utzi eramaten, eta Wong Kar-wairen irudiak erreproduzitzea, ziur, gure buruetan zizelkatu dituen irudiak. Irudi, zentzu eta emozio paregabeen mundura eramango gaituzten perla soinudunak.


#Hong Kong, kolonia britainiarra opioaren 1. gerraren ondoren, 1842-1997 (155 urte)

[1] Fasak bi aldiz proiektatua: 2001eko urria/2020ko ekaina (online). Maitatzea desiratzen
[2] Fas saioa, 1997ko maiatza. Wong Kar-wai Fasen aurkitu genuen (lehenengoa).
[3] Fas saioa, 1998ko maiatza
[4] 2006ko urtarrila, estreinaldia Bilbon. Malkoen jarioa
[5] Fas saioa, 2006ko otsaila, Bilbon estreinaldia. Egun basatiak
[6] Fasak 2006ko urtarrileko saioa, Asiako zikloaren irekiera. Eros (Eskua)
[7] Fas saioa 2010eko martxoa, wuxia: Wong Kar-wairen beste begirada bat. Denboraren errautsak


[*] Peer Raben (Alemania. 1940-2007] Ohiko musikaria R.W. Fassbinderrekin, besteak beste. 2046ko partituran ere parte hartu zuen.
[**] Shigeru Umebayasi (Japonia. 1951) WKW: Deseando amar, 2046, My Blueberry Nights eta The Grandmaster filmekin.
[***] Frankie Chan (Hong Kong. 1951) – Roel A. Garcia (Hong Kong. -) Ashes of Time, Chungking Espress eta Fallen Angels taldeetako konpositoreak.

[--] Wong Kar-wairen obran izan zuen garrantzi musikalagatik, ez ditugu gainerako konpositoreak ahazten: Danny Chung – Teddy R. Kwan, Terry Chan, Michael Galasso edo Ry Cooder.

Musika bizitza da, eta zineman sentitu egiten da, poztu egiten zaitu, asaldatu egiten zaitu, hunkitu egiten zaitu.


txarli otaola


MUSIKA ETA IRUDIA


1. Deseando amar: Quizás, quizás, quizás

Musika 2:58 https://www.youtube.com/watch?v=yzh7wk2gQXE

Irudiak 1:17 Deseando amar - Bing video

2. Chungking Express: California Dreamin’

Irudiak 2:34 California Dreamin' in Chungking Express - Bing video

3. Happy Together: Happy Together

Irudiak 1:55-5:19 Happy Together (1997, Wong Kar-Wai) - Ending scene with Tony Leung - Bing video

4. Fallen Angels: Only You

Irudiak 2:43 Only You - from Fallen Angels - Bing video

5. As Tears Go By: Take My Breath Away

Irudiak 6:15 As Tears Go By: Take My Breath Away - Bing video

6. Days of Being Wild: Always in My Heart

Irudiak 2:32 Days of Being Wild - Always In My Heart - Bing video

7. 2046: Adagio

Irudiak 2:56 [2046 OST MV] Secret Garden - Adagio - Bing video

8. La mano (Eros): Concerto Alevta

Irudiak 1:49 Wong Kar Wai - The Hand, Excerpt - Bing video

9. My Blueberry Nights: Try a Little Terderness

Irudiak 2:04 (1:30-3:34) My Blueberry Nights - Try a Little Tenderness - Bing video

10. The Grandmaster: Opening

Irudiak 1:51 THE GRANDMASTER | Opening Scene - YouTube

Musika 1:39 Main Theme I - Opening - Bing video

11. Ashes of Time Redux: The rain star brings trouble // Dream

Musika 3:15 02. The Rain Star Brings Trouble (Wu Tong Version) - Bing video

Musika 1:04 04. Dream (11:10-12:14)

(43:27 Ashes Of Time Redux Complete Soundtrack OST by Frankie Chan, Roel A. Garcia, Wu Tong & Eli Marshall - Bing video)

Image-empty-state.png